ലോകക്രമത്തിൽ ഇന്ത്യ-റഷ്യ-ചൈന അച്ചുതണ്ട്; പരസ്പര സഹകരണം വളർത്തുന്ന നടപടികൾ വേ​ഗത്തിലാക്കാൻ ഇന്ത്യാ – ചൈനാ ധാരണ

ലോകക്രമത്തിൽ ഇന്ത്യ-റഷ്യ-ചൈന അച്ചുതണ്ട്; പരസ്പര സഹകരണം വളർത്തുന്ന നടപടികൾ വേ​ഗത്തിലാക്കാൻ ഇന്ത്യാ – ചൈനാ ധാരണ

ന്യൂഡൽഹി:
ഇന്ത്യയും ചൈനയും തമ്മിൽ സഹകരണം വളർത്താനുള്ള നടപടികൾ വേഗത്തിലാക്കാനും നേരിട്ടുള്ള വിമാന സർവീസുകൾ പുനരാരംഭിക്കാനും ഇരു രാജ്യങ്ങളും ധാരണയിലെത്തി. ചൈനീസ് വിദേശകാര്യമന്ത്രി വാങ് യിയുടെ ഇന്ത്യാ സന്ദർശനത്തിലാണ് ഈ ധാരണയായത്. അദ്ദേഹം ദേശീയ സുരക്ഷാ ഉപദേഷ്ടാവ് (എൻ.എസ്.എ) അജിത് ഡോവൽ, വിദേശകാര്യമന്ത്രി എസ്. ജയ്ശങ്കർ എന്നിവരുമായി നിർണായക ചർച്ചകൾ നടത്തി. തുടർന്ന് പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്രമോദിയെ സന്ദർശിക്കുകയും ഷാങ്ഹായ് കോ-ഓപ്പറേഷൻ ഓർഗനൈസേഷൻ (എസ്സിഒ) ഉച്ചകോടിയിലേക്കുള്ള ക്ഷണക്കത്ത് കൈമാറുകയും ചെയ്തു.

ഉഭയകക്ഷി ബന്ധത്തിലെ പുരോഗതി

2020-ൽ നടന്ന ഗാൽവാൻ താഴ്വര സംഘർഷം ഇരുരാജ്യബന്ധം ഗുരുതരമായി ബാധിച്ചിരുന്നുവെങ്കിലും, ഇപ്പോൾ സാധാരണീകരണത്തിലേക്കുള്ള നടപടികൾ ശക്തമാകുന്നുണ്ട്. അതിർത്തിയിൽ സമാധാനം നിലനിർത്താനും വിവിധ മേഖലകളിൽ സഹകരണം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാനുമുള്ള പ്രതിബദ്ധതയാണ് ഇരുവിഭാഗവും പ്രകടിപ്പിച്ചത്.

ലോകക്രമത്തിൽ പുതുതായി ഉയർന്നുവരുന്ന ഇന്ത്യ-റഷ്യ-ചൈന തന്ത്രപ്രധാന അച്ചുതണ്ടിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് ഈ നീക്കങ്ങൾ നടക്കുന്നത്.

ഈ മാസം ഒടുവിൽ പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്രമോദി ചൈന സന്ദർശിക്കുന്നതിന് മുന്നോടിയായാണ് ഡോവൽ-വാങ് യി ചർച്ച. മോദി എസ്സിഒ വാർഷിക ഉച്ചകോടിയിൽ പങ്കെടുക്കാനാണ് പോകുന്നത്. ഡോവൽ ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയത്, ഇപ്പോൾ അതിർത്തികൾ ശാന്തമായിരിക്കുകയാണെന്നും ഇരുരാജ്യബന്ധം പുരോഗമിക്കുന്നുണ്ടെന്നും. കഴിഞ്ഞ ഒക്ടോബറിൽ റഷ്യയിലെ കസാനിൽ നടന്ന മോദി–ഷി ജിൻപിങ് ചർച്ച ഇരുരാജ്യങ്ങൾക്കും ഗുണകരമായിരുന്നുവെന്നും അദ്ദേഹം ഓർമ്മപ്പെടുത്തി.

വാങ് യിയുടെ നിലപാട്

ചൈനീസ് വിദേശകാര്യമന്ത്രി തന്ത്രപ്രധാനമായ ആശയവിനിമയം വർധിപ്പിക്കാനും, പരസ്പര വിശ്വാസം ശക്തിപ്പെടുത്താനും, അതിർത്തി പ്രശ്നങ്ങൾ പരിഹരിക്കാനും ഇരുരാജ്യങ്ങളും പ്രവർത്തിക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടു. പ്രധാനമന്ത്രി മോദിയുടെ ചൈന സന്ദർശനത്തിന് ബെയ്ജിംഗ് വലിയ പ്രാധാന്യം നൽകുന്നതായും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി.

ബ്രഹ്മപുത്ര അണക്കെട്ട് വിവാദം

അതേസമയം, ബ്രഹ്മപുത്ര നദിയിൽ ചൈന നടത്തുന്ന വലിയ അണക്കെട്ട് നിർമ്മാണത്തെക്കുറിച്ച് ഇന്ത്യ ശക്തമായ ആശങ്ക പ്രകടിപ്പിച്ചു. താഴ്ന്ന നദീതീര പ്രദേശങ്ങൾക്ക് വലിയ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഉണ്ടാകുമെന്ന് ഇന്ത്യ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

വിദേശകാര്യമന്ത്രി എസ്. ജയ്ശങ്കറാണ് ഈ വിഷയത്തിൽ വാങ് യിയോട് ഇന്ത്യയുടെ പ്രതിഷേധം അറിയിച്ചത്. നിർമ്മാണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പരമാവധി സുതാര്യത ആവശ്യമാണ് എന്നും ഇത്തരം പദ്ധതികൾ താഴ്ന്ന നദീതീര സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ വലിയ ദുരന്തങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കാനിടയുണ്ടെന്ന് അദ്ദേഹം മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി.

മുന്നോട്ടുള്ള വഴി

വാങ് യിയുടെ ഇന്ത്യാ സന്ദർശനവും നടന്ന ചർച്ചകളും ഇരുരാജ്യബന്ധത്തിൽ ഒരു പുതിയ പ്രതീക്ഷയുടെ സൂചന നൽകുന്നു. എന്നാൽ അതിർത്തി പ്രശ്നങ്ങളും നദി മാനേജ്‌മെന്റ് വിഷയങ്ങളും ഇപ്പോഴും വലിയ വെല്ലുവിളികളായി നിലനിൽക്കുന്നു. വരാനിരിക്കുന്ന മോദിയുടെ ചൈന സന്ദർശനം ഇരുരാജ്യബന്ധത്തിന്റെ ഭാവി ഗതി നിർണയിക്കുന്നതിൽ നിർണായകമായിരിക്കുമെന്ന് വിദഗ്ധർ വിലയിരുത്തുന്നു.

English Summary :

India and China move towards resuming direct flights, boosting cooperation, and addressing border peace. PM Modi’s upcoming China visit and India’s protest over Brahmaputra dam projects dominate talks.